در جایی می خواندم که نوشته بود معمولی بودن در زندگی میتواند سخت ترین وضعیت ممکن باشد. شاگرد معمولی بودن، قیافه معمولی داشتن نقاش معمولی بودن، معمولی ساز زدن، معمولی جشن عروسی برپا کردن، منظور از معمولی همان عالی و ایده آل و کمیاب و منحصر به فرد و پشت ابرها نیست بلکه همین جا روی زمین کنار ما فراوان و بسیار است و به راستی که جسارت و شجاعت معمولی زیستن و رها شدن از بندهای قضاوت خودمان و دیگران کار ساده ای نیست حقیقت این است که" ترین" ها همیشه در وحشت تبدیل شدن به آدم های معمولی اند و این هراس می تواند بخش بزرگی از لذت های مسیر زندگی را از آنها برباید.
کمال گرایی تیغ دو لبه ایست که هم میتواند انگیزه ایجاد کند پیش ببرد و حرکت بسازد و هم میتواند شوق و ذوق مان را به هراس و اضطراب و ناامیدی بیامان بدل کند.
به نظر می رسد که اتفاق نظری بر روی یک تعریف خاص و دقیق از کمالگرایی وجود ندارد اگر کمالگرایی تنها دسترسی به استانداردهای بالا باشد در این صورت باید آن را ویژگی خوبی در نظر بگیریم اما واقعیت این است که اکثر افراد کمال گرا حال خوبی را تجربه نمی کنند چرا که اهداف این افراد بسیار سختگیرانه و دست نیافتنی تعریف می شود و حتی با تصور رسیدن به آن بهای سنگینی را متحمل می شوند. در آسیب شناسی کمال گرایی به عنوان وجود مرضی ترس از شکست و تلاش سخت برای رسیدن به موفقیت در نظر گرفته شده است فراست، مارتن، (۱۹۹۰) کمال گرایی را به عنوان تمایل افراد برای کسب مجموعه استانداردهای غیر واقعی و سپس ارزیابی انتقادی از توانایی های شان برای دست یافتن به این استانداردها تعریف کردهاند به عبارت دیگر فرد کمال گرا به شکل بی وقفه ای برای رسیدن به استانداردهای بالا و غیر واقعی در تلاش است و هدف اصلی او اجتناب از شکست است.
ویژگی های کمال گرایان
۱ اغلب از کارشان راضی نیستند و احساس اتمام کار را تجربه نمی کنند
۲ استانداردهای شان به صورت غیر واقع بینانه ای بالا هستند و احتمالاً قابل دستیابی نیستند
۳ انتقادها را بسیار سخت و عذاب آور می بینند
۴ درباره اشتباهات شان به شدت نگرانند
۵ گرایش شدید و افراطی و غیرقابل انعطاف به نظم و سازماندهی و برنامه دقیق خود دارند
۶هر اشتباه میتواند بر ارزش گذاری آن ها از خودشان تاثیر بگذارد و اعتماد به توانایی های شان را کاهش دهد
۷ اغلب درباره اینکه آیا به اندازه کافی خوب هستند نگرانند
۸ آنها در برخورد با یک مشکل( به ویژه پیشبینی نشده) تدافعی و مضطرب می شوند.
کمال گرایی مفهومی چند بعدی است و به عبارت دیگر انواع متفاوتی از رفتار کمال گرایانه وجود دارد کمال گرایی خودمدار_ کمال گرایی دیگر مدار_ کمال گرایی اجتماعی مدار_ کمال گرایی خودمدار عبارت است از نیاز شخص به کامل بودن فشار زیاد بر خود برای رسیدن به استانداردهای غیر ممکن و غیر واقعی همراه با نگاه انتقادی و موشکافانه به تواناییهای خود که اغلب با احساس ناکامی و افسردگی همراه است.
کمال گرایی دیگر مدار الزام به این است که دیگران مثلاً همسر فرزند زیردستان و غیره باید کامل باشند عدم انعطاف پذیری عصبانیت و عدم تحمل در این نوع از کمال گرایی اغلب موجب مشکلات زیادی در روابط بین فردی می شود و کمال گرایی اجتماع مدار ادراکی است مبنی بر اینکه دیگران مثلاً والدین جامعه و غیره توقع دارند که فرد کامل و بی نقص باشد نرسیدن به استانداردهای تصور شده احساس خطر بزرگ عدم پذیرش و طرد را در فرد ایجاد میکند
هر کدام از انواع کمال گرایی با انواع متفاوتی از مشکلات ارتباط دارد کمالگرایی میتواند به گسترش صفت شخصیتی وسواسی و نیاز نامعقول برای کنترل از جمله کنترل خود دیگران، احساسات، رویداد ها و... منجرشود کمال گرایان در بدترین حالت به افسردگی استرس شدید مشکلات ارتباطی اختلالات سایکوسوماتیک اعتیاد و.... مبتلا می شوند.
برای غلبه بر ویژگی کمال گرایی در خود باید چند شکل از خطای تفکر را در خودتان بررسی کرده و به چالش بکشید
۱ تفکر صفر یا صد و یا تفکر سیاه و سفید :فکر کردن در چهارچوب همه یا هیچ و اعتقاد نداشتن به حد وسط و شرط موفقیت را رسیدن کامل و بی نقص به هدف دانستن
۲ تعمیم : یک بار شکست خوردن را به منزله همیشه شکست خوردن در آن کار پنداشتن
۳ ذهن خوانی : باور به تصور و نظر منفی دیگران نسبت به خود و تمایل به خواندن ذهن آنها
۴ مقایسه: ارزیابی و قضاوت عملکرد خود تنها در مقایسه با دیگران به ویژه افراد موفق
۵ فیلتر ذهنی منفی : تنها بخش بد داستان ها را دیدن و نادیده گرفتن جوانب مثبت هر مسئله
۶ فاجعه سازی: بزرگنمایی و اغراق در پیامدهای یک مشکل مسئله و یا شکست.
در پایان برای رهایی از زنجیر کمال گرایی می توانید به توصیه های زیر توجه کنید
۱ به هزینهها و بهایی که تا به حال به خاطر کمال گرایی دادهاید بیاندیشید
۲عزت نفس خودتان را بالا ببرید
۳ شکل هدفگذاری خودتان را تغییر بدهید و به جای اهداف غیر واقع بینانه به هدف های کوچکتر متعهد شوید
۴ به موفقیتهایتان بیشتر توجه کنید و برای هر یک از آنها خودتان را تشویق کنید
۵ عملکرد خودتان را معکوس کنید و در جهت مخالف حساسیتهای تان حرکت کنید و به استقبال بر هم خوردن باید های تان بروید مثلاً میز تان را مرتب نکنید یک روز را با دوستانتان در زمان نامناسبی قرار بگذارید یک موقعیت را عامدانه به شکست تبدیل کنید
برای شناخت بیشتر کمال گرایی و راههای غلبه بر آن کتاب های زیر می توانند به شما کمک کنند
وسوسه های کمال گرایی جین گلدبرگ
چگونه کمال گرا نباشیم استفان گایز
موهبت کامل نبودن برنه براون
ارسال نظر